ایران شهرساز را در تلگرام دنبال کنید

[-]
[-]

پشتیبانی 09120592515 ایمیل: iranshahrsaz@yahoo.com

[-]
[-]
امتیاز موضوع:
  • 53 رأی - میانگین امتیازات: 3.4
  • 1
  • 2
  • 3
  • 4
  • 5
1
نظريه مكان مركزي
نظريه مكان مركزي


يكي از علمي ترين ساخت سكونتگاه ها كه در بيشتر موارد،برنامه هاي توسعه اجتماعي _ اقتصادي كشورها ونواحي را تحت تاثير قرار داده است ، نظريه مكان مركزي والتر كريستالر (1893-1969) است كه آن را در سال 1933 در كتاب خود به نام مكان هاي مركزي در بخش جنوبي آلمان منتشر ساخت.اين نظريه تا دهه1950 مورد توجه قرار نگرفت تا اينكه در سال 1966 به زبان انگليسي ترجمه ومنتشر شد و از آن زمان به بعد،اساس مطالع شهري _ ناحيه اي قرار گرفت وشهرت جهاني يافت.
والتر كريستالر،در طرح نظريه مكان مركزي،بيشتر از نظريات علمي فن تونن (كاربري زمين هاي كشاورزي)، آلفرد وبر(مكان گزيني صنعتي،1909) وانگلندر(كرايه حمل ونقل،1924) بهره گرفته است.وي در سال 1940،به همراهي اگوست لوش، سازمان فضايي اقتصادي را تهيه كرد.هدف اصلي نظريه مكان مركزي ، شرح وتبيين سازمان فضايي سكونتگاه ها وحوزه نفوذ آنهاست.
فرضيات واصول نظريه كريستالر
والتر كريستالر،اساس نظريه خود را در مجموعه اي از فرضيات قرار داده است كه خلاصه اي از آن در زير مي آيد :
وجود دشت يكنواخت كه در آن به طور يكسان ،حمل ونقل به همه جهات به آساني امكان پذير است.در اين دشت تنها يك وسيله نقليه كار مي كند.
جمعيت به طور يكنواخت در سراسر دشت پراكنده شده اند.
در مكانهاي مركزي واقع در دشت براي حوذه هاي نفوذ،كالا وخدمات تهيه مي شود وكاركردهاي اداري ايجاد مي گردد كه مغازه هاي ظروف فلزي(كالا)،خشك شويي(خدمات) و دفتر برنامه ريزي(اداري) نمونه هايي از آن است.
مصرف كنندگان، به نزديك ترين مكان مركزي كه كالا و خدمات مورد نياز آنان را ارائه مي دهد مراجعه مي كنند.در اينجا،مصرف كنندگان،حداقل مسافت را براي دريافت كالا و خدمات مي پيمايند.
تهيه كنندگان كالا وخدمات،مردان اقتصادي هستند و همواره تلاش مي كنند كه در دشت به حد اكثر سود دست يابند و چون مردم با توجه به صرفه اقتصادي به نزديكترين مركز مراجعه مي كنند،تهيه كنندگان كالا و خدمات از يكديگر فاصله مي گيرند تا مصرف كنندگان بيشتري را جلب كنند.
در اين دشت در برخي از مكان هاي مركزي ،كاركردهاي بيشتري عرضه مي شود.اين قبيل مكان هاي مركزيةدر سطوح بالاتر نظام سلسله مراتب مركزي قرار مي گيرند، در حاليكه مكان هايي كه تنها داراي چند كاركرد است در سطوح پايين تر نظام سلسله مراتبي فعاليت مي كنند.
در سطوح بالاتر نظام سلسله مراتب مركزي،همه كاركردها از جمله ، كاركردهاي سطوح پايين تر نظام عرضه مي شود.
همه مصرف كنندگان از نظر درامد وتقاضا براي كالا و خدمات،در موقعيت مساوي قرار گرفته اند.
با توجه به موارد مذكور،در نظريه كريستالر، دو عامل مهم به نظر مي رسد:الف)آستانه كالا و خدمات،ب)محدوده بازار فروش كالا وخدمات.در اينجا نتيجه مي گيريم كه مراكز مختلف نظام سكونتگاهي ، تنها از طريق نوع وتعداد كالاها،محدوده بازار فروش كالا وخدمات و ميزان اشتغال وجمعيت شناخته وتبيين مي شود.
در نظريه كريستالر،عامل هزينه حمل و نقل وآمد وشد براي خريد كالا وخدمات ، از موارد تعيين كننده محسوب مي شود،يعني مصرف كنندگان كالا و خدمات براي گريز از پرداخت هزينه زياد آمد وشد، به نزديكترين مكان مركزي مراجعه مي كنند و در صورتيكه مصرف كننده اي به مكان مركزي(بازار) دورتري مراجعه كند و هزينه مسافرت بيشتري را بپردازد، بايد كالا وخدمات كمتري را بخرد.اين "تاثير عارضي" فاصله از طريق پرداخت هزينه حمل ونقل به واقعيت مي رسد.نتيجه اين عملكرد،كاهش تقاضا با توجه به عامل فاصله از مكان مركزي است.روشن است كه علاوه بر هزينه اضافي حمل ونقل، مدت زمان مصرف شده نيز از عوامل اصلي در عدم مراجعه به مكان مركزي دورتر خواهد بود.
*منبع:ديدگاه هاي نو در جغرافياي شهري،جلد اول،دكتر شكوئي،انتشارات سمت،چاپ نهم ،1385
توسط زهره خالدی
آخرین ارسال های من :

موضوعات مرتبط با این موضوع...
موضوع نویسنده بازدید آخرین ارسال
  ساخت عمومي شهرها"نظريه رابرت ديكنسون" alireza 1,141 1390-2-21، 05:08 عصر
آخرین ارسال: alireza
کاربرانِ درحال بازدید از این موضوع: 1 مهمان
آمار انجمن
آخرين ارسال ها
موضوع تاريخ, زمان  نويسنده آخرين ارسال کننده انجمن
  دانلود دفترچه راهنمای دکتری شهرسازی سراسری 1396 1-30 alireza alireza تالار گفتمان دکتری شهرسازی
  راهنماي شركت در آزمون ورودي دوره هاي كارشناسي ارشد شهرسازی 96 1-30 alireza alireza تالار گفتمان برنامه ریزی شهری
  کارآموز معماری- جهت برداشت در ابنیه بافت تاریخی تهران 1-30 دفتر معماری و شهرسازی دفتر معماری و شهرسازی آگهی استخدام معماری
  دانلود نقشه معماری فاز یک زیر بنا 160متر 1-28 ali najafi hedie73 نقشه کد معماری
  >>>دانلود سوالات کنکور سراسری کارشناسی ارشد برنامه ریزی شهری 92-84 + جواب<<... 1-27 Avril256 alireza سوالات کنکور برنامه ریزی شهری
  سوالات سراسری ارشد برنامه ریزی شهری از سال 84 تا 95 به همراه پاسخنامه 1-27 alireza alireza تالار گفتمان برنامه ریزی شهری
  آخرین جزئیات آزمون ارشد 96 اعلام شد 1-27 alireza alireza تالار گفتمان طراحی شهری
  شهر شناور روی آب به نام لی لی پد 1-27 somita sahel62 اخبار طراحی شهری
  کارنامه شرکت کنندگان در کنکور کارشناسی ارشد طراحی شهری 1-27 ehsan_de alireza تالار گفتمان طراحی شهری
  امنیت شهری 1-25 caroline caroline درخواست پایان نامه
  غیر رایگان  نقشه کاربری اراضی شهر تهران 1-25 parasto_gh En.emami طرح،پروژه،نقشه(vip-2)
  20 تست شبیه سازی شده درس مبانی کنکور طراحی شهری 1396 1-23 alireza alireza تالار گفتمان طراحی شهری
  فایل mp3 کتاب سیمای شهر (کوین لینچ) 1-23 alireza زهرا مقربی عکس ، فیلم و mp3
  تدریس و آموزش روش راندینلی 1-20 yaser seraj RMonaa مدل های کمی در شهرسازی
  عادات خوب و بد در ترجمه 1-19 illastration illastration کارگاه ترجمه
با ارسال فایل و شرکت در موضوعات ایجاد شده و پاسخ به آنها ما را همراهی کنید.

[-]
جستجو
جستجوی گوگل